Steun ons en help Nederland vooruit

donderdag 5 november 2020

Woordvoering Begroting 2021

Tijdens de raadsvergadering van 5 november 2020 heeft Pieter Herngreen namens D66 Doetinchem de volgende woordvoering ingebracht over de begroting van 2021:

 

 

Voorzitter,

De corona pandemie confronteert ons sinds lange tijd met de kwets­baarheid van de economie, de betrekkelijkheid van onze sociale conven­ties en de smalle basis waarop onder andere de publieke gezond­heids­zorg moet functioneren. Het getuigt van durf en visie dat het college te midden van alle onzekerheden in deze begroting een heldere focus voor de toekomst van Dtc formuleert. Wij waarderen dit zeer. In mijn bijdrage wil ik ingaan op de publieke gezondheidszorg, de groeiambities, het sociaal domein en duurzaamheid.

Allereerst wil ik iets kwijt over de publieke gezondheidszorg. De corona­pandemie heeft ons aller aandacht en onze gemeente verzet veel werk om de klappen op te vangen. D66 heeft grote waardering voor de wijze waarop de GGD invulling geeft aan testen, bron- en contact­onderzoek en het informeren van eenieder. Toch dringt juist nu de vraag zich op of het streven naar efficiëntie en kostenbeheersing bij de GGD er niet ook toe leidt dat de basis te smal is om als rampbestrijdings­orga­nisatie adequaat en doelgericht te kunnen opschalen. De eerder door de GGD aangekondigde takendiscussie komt eigenlijk op een lastig moment, maar kunnen we ook als kans benutten. D66 vindt het belangrijk dat het college daarbij nagaat in hoeverre de robuustheid van de GGD in het licht van de huidige stand van zaken voldoende is. Want net als bij politie en brandweer vinden we het vermogen tot opschalen door de publieke gezondheidszorg waar de GGD de belangrijkste actor is, een essentieel onderdeel van de taakstelling. We dringen er bij het college op aan de sturing van de GGD als gemeen­schap­pelijke regeling tegen het licht te houden. Het is belangrijk dat voor een democratische sturing en verant­woording het college en de gemeenteraad in positie blijven.

Het college heeft de ambitie geformuleerd om onze gemeente naar 2036 te laten groeien naar 70.000 inwoners. Onvermijdelijk is dat de woning­voorraad daarbij moet passen, de werkgelegenheid evenredig groeit en de economische positie en het verdienvermogen verder verstevigt. Dat lijkt kansrijk aangezien ondernemers positief zijn over het ondernemingsklimaat. Graag zien we dit begrotingsjaar een routekaart tegemoet voor de uitbreiding en aan­passing van de woningvoorraad in relatie met de groeiplannen, maar ook met de omgevingsvisie. Er zijn nog veel plekken beschikbaar voor woningbouw, zeker ook in Gaanderen en Wehl. Transformatie van winkel- en bedrijfspanden is zeer kansrijk zoals De Veentjes aantoont. De verwachting is dat er in de komende tijd behoefte is aan kleinere, toekomstbestendige, duurzame en energiezuinige woningen. D66 ziet dat er met name wensen liggen bij starters en hoger opgeleiden. Bij de groeiambitie van het college roepen we gelijk op om alle mogelijkheden op technologisch en sociaal gebied tot innovatie en verduurzaming toe te passen. Dat duurzaamheids­streven zou D66 willen verheffen tot het leidende beginsel voor de uitvoering van de ambitie. Het bedrijfsleven kan daarin een heel belangrijke rol spelen.

De tekorten in de budgetten voor het sociaal domein zijn voor onze gemeente vergeleken met vele andere nog beheersbaar. Toch vindt D66 dat verruiming van de financiering nodig is en daarvoor bij het Rijk blijvend aandacht te vragen. De inzet van de task force sociaal domein maakt dat er meer grip is op de uitgaven. In met name de jeugdzorg en de jeugd GGZ blijken de beoogde bezuinigingen echter niet haalbaar. Wij vinden dat het goed is de kosten terug te dringen, maar ook dat de toegang tot de jeugdzorg adequaat geregeld moet zijn en onbelemmerd is. We gaan er dan ook van uit dat de regionale inkoop in de jeugdzorg als ook in de andere sectoren van het sociaal domein leidt tot een zorgaanbod dat verwachtingen waar maakt. Wat D66 daarbij graag ziet is goede sturing op resultaten, kostenbeheersing, zo goed mogelijk gebruik van voorliggende voorzieningen en tenslotte elke cliënt op het juiste moment op de juiste plek met de juiste zorg. Een flinke groep inwoners zit bij dagbesteding en ontvangt daarnaast een bijstands­uitkering. Van mensen die onder de Participatiewet vallen verwachten we enig perspectief op werk. Daarvoor is het belangrijk om in samenwerking tussen Laborijn en Buurtplein te kijken naar wat voor elke Doetinchem­mer het beste is. D66 vindt maatwerk belangrijk, maar ook dat het college kijkt naar de overlap Participatiewet-WMO en naar mogelijkheden op de arbeidsmarkt, opdat zelfredzaamheid toch een belangrijk en voor veel inwoners haalbaar doel blijft.

De ambitie tot groei moet de kwaliteit van onze leefomgeving niet aan­tasten maar juist bevorderen. Zoals ik eerder zei: aan de groei moeten wij duurzaam­heid als leidend beginsel koppelen. In de begroting worden initia­tieven genoemd om mee te doen aan de energietransitie. We missen echter concrete aanzetten om duurzaamheid en de energietransitie in de groeiplannen te verwerken, terwijl daar juist kansen liggen. Het gaat om finan­ciële impulsen [subsidie], maar ook om doordachte plannen voor zonne-energie, ruimtelijke plannen voor zonnevelden en windturbines, aardgas­vrij wonen. Doetinchem heeft weinig ruimte op het eigen grond­gebied voor grootschalige toepassingen, dus we zien graag de visie van het college hierop. Het blijkt uit recente berichten dat Dtc achter loopt bij het halen van de klimaatdoelstellingen. In Dtc zal de discussie duidelijkheid moeten geven over de vraag hoe energieneutraliteit te behalen en de ruimte rond onze kernen effectief te benutten met behoud van landschapswaarden en natuur. Ook hier zien we graag een visie van het college. De stap van duurzaamheid als beleidsbeginsel naar bevordering van milieuvriendelijke bereikbaarheid is niet groot. Uiteraard vinden we bereikbaarheid met de auto belangrijk, maar onze infrastructuur moet uiteindelijk zo zijn dat de energie spa­rende keus de gemakkelijke keus is. Dus openbaar vervoer en fiets­bereik­baar­heid blijvend verbeteren. De doorfietsroute De Huet – Wehl is een goede eerste stap. De eerste verkenningen voor de Regio Express zijn een goed begin. Een treinverbinding als levensader is immers onmisbaar voor de groei­ambities.

Voorzitter, wij stemmen graag in met de begroting. In mijn bijdrage heb ik een paar zaken aangestipt waar D66 waarde aan hecht. Tenslotte werp ik daarom de vraag op wat voor gemeente Dtc. wil zijn. Wat ons betreft gaat het om een gemeente die inclusiviteit bevor­dert, die schone bedrijvigheid de ruimte geeft, een ruimhartig maar vooral ook recht­vaardig stelsel in het sociaal domein hanteert. Kortom, er is voor alle mensen. Dat beleid voeren in deze periode waarin we Covid-19 moeten verslaan een lastige opgave is, is duidelijk. Laten we elkaar steunen in een tijd waarin het van een sociale instelling getuigt fysiek afstand te houden, hoe tegennatuurlijk ook, in plaats van elkaar te omhelzen en nabijheid te zoeken.